W niedzielę, 26 kwietnia 2026 roku, Sabastian Sawe stał się pierwszym mężczyzną, który złamał barierę dwóch godzin w oficjalnym biegu maratońskim, uzyskując niesamowity wynik 1:59:30 i ustanawiając nowy rekord świata. Ten historyczny wyczyn rozpalał wyobraźnię wielu biegaczy, od kiedy Eliud Kipchoge uczynił to w 2019 roku w butach od Nike Alphafly podczas kontrolowanego biegu. W 2023 r. w Chicago zabrakło zaledwie 36 sekund, aby Kelvin Kiptum biegnąc w butach Nike Alphafly 3, pokonał maraton w czasie poniżej dwóch godzin. Czy ktokolwiek przypuszczał, że ostatecznie nastąpi to w Londynie? I że dokona tego biegacz w butach od Adidasa?
Czego dowiesz się z tego artykułu:
- dwie godziny w maratonie, czyli kto rozpalił naszą wyobraźnię?
- najlżejsze buty w historii, czyli Adidas Adizero Adios Pro Evo 3
- jakie tajemnice skrywa Adios Pro Evo 3?
- czy to koniec niesamowitych rekordów?
Historyczny maraton w Londynie
Sabastian Sawe uzyskał czas 1:59:30 podczas Maratonu Londyńskiego jako pierwszy człowiek w historii, który złamał dwie godziny w oficjalnym biegu maratońskim. Maratończyk pobił rekord świata Kelvina Kiptuma wynoszący 2:00:35 aż o 65 sekund i był szybszy niż Eliud Kipchoge z wynikiem 1:59:40 z pokazowego biegu INEOS 1:59 Challenge w 2019 roku.
Smaku tej historii dodaje fakt, że Sabastian Sawe pobiegł w butach Adidas Adios Pro Evo 3, choć to Nike od 2019 r. rozpalało naszą wyobraźnię swoimi superbutami i biegaczami, którzy w nich biegali.
Co więcej, Sabastian Sawe nie jest jedynym biegaczem, który tego dnia złamał barierę dwóch godzin w maratonie – jedenaście sekund za nim, z wynikiem 1:59:41, przybiegł debiutujący na dystansie maratonu Yomif Kejelcha, który także biegł w butach Adidas Adizero Adios Pro Evo 3. A dodatkowo w tym samym modelu biegła także Tigist Assefa, która pobiła rekord świata kobiet z wynikiem 2:15:41.
Co takiego mają w sobie buty do biegania Adidas Adizero Adios Pro Evo 3, które kosztują 2299 złotych i wyprzedały się w dwie minuty po wprowadzeniu ich do sprzedaży?
Tajemnica Adidas Adizero Adios Pro Evo 3
Linia Pro Evo została wprowadzona pod koniec 2023 roku i zdominowała biegi uliczne. Od momentu premiery topowe superbuty Adidasa pomogły zawodnikom pobić ponad tuzin rekordów świata, rekordów krajowych oraz znaczących rekordów tras. Ustanowiły także rekord olimpijski na bardzo wymagającej, pagórkowatej trasie w Paryżu. W samym 2024 roku modele Adizero odpowiadały za połowę zwycięstw w najważniejszych maratonach świata. Adidas nie musiał więc zbyt wiele nowym modelem udowadniać – a mimo wszystko to zrobił.
Czy Ty też chcesz dołączyć do zwycięzców? Już teraz wypróbuj nasz nowy kalkulator biegowy z analizą AI.
Ambitne cele
Stephan Scholten, wiceprezes ds. produktu w dziale biegowym Adidasa, mówi, że projekt wynikał z „nierozsądnej ambicji”. Inżynierowie Adidasa chcieli stworzyć coś, czego maraton jeszcze nie widział: ultralekki but zapewniający wyjątkowy zwrot energii. Choć Pro Evo był jednym z najlżejszych butów do biegania (137 g), celem Adidasa było zejście do „dwucyfrowej” wagi — poniżej 100 gramów.
„To, co próbujemy robić, to pomóc sportowcom osiągać ich absolutne maksimum i dokonywać rzeczy niemożliwych. W najpełniejszym sensie to jeden z nielicznych momentów, kiedy naprawdę mogliśmy się do tego przyczynić”
Stephan Scholten
Adidas wprowadzał zmiany z udziałem zawodników — w tym Sawe i Assefy — zarówno w obozach treningowych, jak i w siedzibie firmy. „Przeszliśmy przez ponad kilkanaście wersji, ściśle współpracując z naszymi zawodnikami i testując buty wszędzie — od naszych laboratoriów w Herzogenaurach po obozy wysokogórskie w Kenii i Etiopii” — powiedział w komunikacie prasowym Patrick Nava, dyrektor działu biegowego w Adidasie. „Na tym poziomie każdy szczegół ma znaczenie — mierzyliśmy rzeczy z dokładnością do nanograma. To był długi proces, ale doprowadził do czegoś, co naszym zdaniem naprawdę zmienia odczucia związane z butem startowym.”
Wyjątkowa pianka
Według Adidasa, jest to najlżejszy i najlepszy model do biegania, jaki Adidas stworzył. Na papierze Adizero Adios Pro Evo 3 wykorzystuje typowe rozwiązania znane z „superbutów”, aby ograniczyć ich wagę. Posiada ultralekką, niemal przezroczystą cholewkę oraz zmodyfikowaną podeszwę zewnętrzną. Ale trzeba zajrzeć do środka, aby dowiedzieć się, że sekret tkwi nie tylko w niskiej wadze tego modelu.
Waga buta to nie wszystko, bo najważniejszy jest mądry trening. Umów się na bezpłatną konsultację i dowiedz się, jak biegać mądrze.
Zacznijmy od pianki. Choć wciąż jest to pianka Lightstrike Pro Evo, to jej geometria uległa zmianie. Adidas oczywiście nie ujawnia szczegółów, a jedyne, co dowiadujemy się o konstrukcji pianki to imponujący proces produkcji Adidasa – technologia CNC pozwala precyzyjnie wycinać piankę, zachowując jej optymalne właściwości bez konieczności dodatkowej obróbki czy deformacji, co często pogarsza osiągi.
Dzięki wprowadzonym zmianom masa pianki została zmniejszona o 50%, a zwrot energii w przedniej części stopy zwiększył się o 11%. Ważący średnio 97 g Adidas Adizero Adios Pro Evo 3 w danych testowych poprawiał ekonomię biegu o 1,6% w porównaniu z modelem Pro Evo 2.
Nowe spojrzenie na karbon
Kolejnym kluczowym elementem była zmiana z tzw. prętów energetycznych (stosowanych w dwóch pierwszych wersjach Pro Evo zamiast płytki) na karbonową cienką ramę z włókna węglowego biegnącą wokół obrzeża buta, zamiast pod przodostopiem – tzw. EnergyRim. To sprawiło, że w miejscu największego obciążenia – w środkowej części stopy – nie ma płytki, dzięki czemu but może się znacznie bardziej uginać, a zwrot energii jest bardzo wysoki — zawodnik odzyskuje więcej energii.
Zmiana ta zdaje się potwierdzać opinię wielu biegaczy, że płytka węglowa w bucie do biegania pełni głównie funkcję wspierającą, natomiast kluczowe znaczenie mają ulepszenia w piance.
Brad Wilkins, dyrektor laboratorium badań wydolności na Uniwersytecie Oregonu, wyjaśnia: oszczędzanie energii to jeden z kluczy do sukcesu w maratonie. Bieg oparty na przodostopiu jest bardziej efektywny niż lądowanie na pięcie, ponieważ nacisk pięty może generować ruch wsteczny, który wymaga dodatkowej energii do pchnięcia ciała do przodu. I to właśnie w doskonały sposób zapewnia Adidas Adizero Adios Pro Evo 3.
Czy buty nie biegają?
Jedno z ulubionych powiedzeń biegaczy brzmi: „buty same nie biegają”. Jednak w ostatnich latach rywalizacja między sportowymi markami i zauważalny postęp technologiczny sprawiły, że coraz rzadziej go używamy. Superbuty sprawiły, że wyniki biegaczy uległy zauważalnej poprawie i nieustannie padają nowe rekordy świata na niemal wszystkich dystansach.
Rekordy zostaw nam. Zaufaj ekspertom i pozwól nam pomóc Tobie biegać tak, by zdobywać nowe rekordy.
Ale czy jest to tylko zasługa samych butów, czy także naszej wiary, że możemy biegać coraz szybciej? Przecież wszyscy wiedzieliśmy, że skoro Kipchoge złamał barierę dwóch godzin podczas kontrolowanej próby, to wkrótce stanie się to w oficjalnym biegu.
Czy więc nowy rekord świata to tylko zasługa butów?
Daniel Lieberman, profesor biologii na Uniwersytecie Harvarda i amator maratonów, podkreśla, że wraz z rozwojem nauki o treningu i żywieniu trudno jednoznacznie określić, jaką część poprawy zawdzięczamy butom. „Gdy ktoś biegnie 42 kilometry i próbujemy naukowo ustalić, co sprawia, że jedna osoba jest szybsza od drugiej — nikt nie potrafi tego w pełni wyjaśnić” — mówi.
Mimo imponującego wyniku poniżej dwóch godzin wielu biegaczy uważa, że to jeszcze nie koniec. Wraz z rozwojem technologii i treningu bieganie poniżej dwóch godzin przestanie być czymś wyjątkowym, a biegacze będą urywać kolejne sekundy.
Nie pytamy już więc, czy to nastąpi – ale kiedy i gdzie. I w jakich butach.
Źródła:
- https://www.nytimes.com/athletic/7254910/2026/05/07/adidas-pro-evo-3-super-shoe-london-marathon/
- https://www.scientificamerican.com/article/the-science-behind-the-adidas-shoes-that-helped-two-marathoners-break-the-two-hour-mark/
- https://www.runnersworld.com/news/a71129526/sabastian-sawe-world-record-shoe-adidas/
- https://www.gearpatrol.com/outdoors/adidas-adizero-adios-pro-evo-3-london-marathon-sabastian-sawe/
